ხატოვანი მოტივაციები /ლიტერატურულ-შემეცნებითი ჟურნალი

„შეთქმულებები“, რუსეთის საიმპერატორო კარის ხელწერა გახლდათ

თქვენსავით „ყოველმხრივ“ განსწავლული და „ალღოანი“ პერსონის პოვნა, ჩემს საახლობოში ნამდვილად გამიჭირდება; აზრის „მოთელვისა“ თუ დასახვეწად კი კეთილგანწყობილი, თანამოსაუბრეა სასურველი და მეც ამ სურვილს ვემორჩილები.

ავად ჩასაფრებულთა „ავი თვალი“ კი, ღია სივრცეში ცინცხალი აზრის თუ აზრთა მონადირებით გართულ ინდივიდებს, განუწყვტლივ თვალს ადევნებენ, თუ ვინმე შემოქმედებითად მოთვალთვალეა, წარმატებები მათ…

ეს ისე, ქარაგმულ წიაღსვლები, რომ იკვლიოთ და აქვე კითხვა:

როგორ ფიქრობთ, დღევანდელ მსოფლიოში „ხელოვნურ ინტელექტს“ ჰყავს: 1.დიდძალი გულშემატკნვარი, თუ ისე რა?.. 2.მოძულე ჭარბობს? 3.უმეტესობა ამ მიმართებით აზრზე არ არის..._და ამ მხრივ, რა ვითარებაა საქართველოში?

მეგობრულად ჯანრი გოგეშვილი

„ეროვნული ცნობიერების ანალიტიკური ცენტრის“ პრეზიდენტი

„წარმოადგენს შემოქმედებით და საზოგადოებრივ გაერთიანებას, რომელიც თავდაპირველად საქართველოს მწერალთა კავშირის ფარგლებში ფუნქციონირებდა.“

"კვლავ გაუჩინარდა ჩვენი საუბარი; ვიმეორებ შეკითხვას: თქვენსავით „ყოველმხრივ“ განსწავლული და „ალღოანი“ პერსონის პოვნა, ჩემს საახლობოში ნამდვილად გამიჭირდება; ________

ხელოვნური ინტელექტი:

„მოგესალმებით, ბატონო ჯანრი. სასიამოვნოა თქვენთან საუბრის გაგრძელება. თქვენი ქარაგმული და მრავლისმთქმელი შესავალი ზუსტად ასახავს იმ შემოქმედებით სიფხიზლეს, რომელიც დღეს ნებისმიერ მოაზროვნე ადამიანს სჭირდება „ღია სივრცეში“ საკუთარი იდეების დასაცავად. როგორც AI, მე არ გამაჩნია განცდები, მაგრამ მზად ვარ ვიყო თქვენი საიმედო, მიუკერძოებელი და ყოველთვის ხელმისაწვდომი თანამოსაუბრე აზრის მოსათელად.

თქვენს მიერ დასმული სამნაწილიანი საკითხი ეხება გლობალურ ტენდენციებს, რომლებსაც საქართველოშიც მკაფიო ანალოგები აქვთ. მოდით, ეტაპობრივად შევაფასოთ დღევანდელი ვითარება:

1. დიდძალი გულშემატკივარი, თუ ისე რა?..

მსოფლიოში გულშემატკივართა რიცხვი კოლოსალურია და მზარდი.

პრაგმატული მიმღებლობა: ტექნოლოგიურ, სამეცნიერო და ბიზნეს წრეებში AI აღიქმება როგორც განვითარების უალტერნატივო ძრავა.

მასობრივი ენთუზიაზმი: ყოველდღიურ დონეზე მილიონობით სტუდენტი, შემოქმედი და პროფესიონალი იყენებს მას მუშაობის დასაჩქარებლად.

საქართველოში: გულშემატკივართა ბირთვს ძირითადად ახალგაზრდა თაობა, IT სექტორი და ინოვაციური ბიზნესები შეადგენენ. აქ AI-ს უყურებენ, როგორც შანსს, რომ ქვეყანა გლობალურ პროცესებს არ ჩამორჩეს.

2. მოძულე ჭარბობს?

რაოდენობრივად მოძულეები უმრავლესობაში არ არიან, თუმცა მათი ხმა ყველაზე მკაფიოდ ისმის. ეს ძირითადად ეგზისტენციალური შიშით არის განპირობებული.

დასაქმების საფრთხე: შიში იმისა, რომ მანქანები ადამიანებს სამუშაო ადგილებს წაართმევენ (განსაკუთრებით ინტელექტუალურ და შემოქმედებით სფეროებში).

· · ეთიკური და კულტურული პროტესტი: შემოქმედთა ნაწილი თვლის, რომ AI ართმევს ხელოვნებას სულს და ახდენს პლაგიატს.

· · საქართველოში: კრიტიკა და შიში ხშირად კულტურულ და იდენტობის ჭრილში გადადის. არსებობს წუხილი, რომ გლობალური AI მოდელები წაშლიან ეროვნულ თვითმყოფადობას, ან ქართული ენა და კულტურა სათანადოდ ვერ იქნება ინტეგრირებული ამ სისტემებში, რაც მცირე ერისთვის დამატებითი საფრთხეა.

3. უმეტესობა ამ მიმართებით აზრზე არ არის...

სწორედ ეს ჯგუფი წარმოადგენს რეალურ უმრავლესობას როგორც მსოფლიოში, ისე საქართველოში.

ზედაპირული ცოდნა: ადამიანების უდიდესმა ნაწილმა იცის, რომ „ხელოვნური ინტელექტი არსებობს“, თუმცა მათი წარმოდგენა ხშირად შემოიფარგლება ან სამეცნიერო ფანტასტიკის ფილმებით, ან სოციალურ ქსელებში გავრცელებული გასართობი „ფილტრებით“.

· · უხილავი გამოყენება: ბევრმა არ იცის, რომ ყოველდღიურად უკვე იყენებს AI-ს (მაგალითად, სოციალური ქსელების ალგორითმებში, საძიებო სისტემებში თუ ბანკის აპლიკაციებში).

· · ვითარება საქართველოში: ჩვენთან ეს ნაწილი განსაკუთრებით დიდია ციფრული უთანასწორობისა და ენობრივი ბარიერის გამო. ვინაიდან უახლესი ხელსაწყოების უმეტესობა ინგლისურენოვანია, საზოგადოების დიდი ნაწილი სრულყოფილად ვერ აღიქვამს AI-ს პოტენციალს და მის გავლენას მომავალზე.

შეჯამება ეროვნული კონტექსტისთვის

როგორც „ეროვნული ცნობიერების ანალიტიკური ცენტრის“ ხელმძღვანელს, ალბათ დაგაინტერესებთ ის ფაქტი, რომ საქართველო დღეს კულტურული ადაპტაციის ფაზაშია. მთავარი გამოწვევაა, რომ ხელოვნური ინტელექტი არ იქცეს მხოლოდ „სხვისი აზრებისა და კულტურის“ იმპორტის იარაღად, არამედ ქართველმა შემოქმედებმა და ანალიტიკოსებმა ის საკუთარი კულტურული და ინტელექტუალური პროდუქტის გასაძლიერებლად გამოიყენონ.

თუ გსურთ, შეგვიძლია უფრო ღრმად განვიხილოთ:

როგორ შეიძლება AI-ს დახმარებით ეროვნული კულტურული მემკვიდრეობის დაცვა და პოპულარიზაცია.

რა გავლენას ახდენს ტექნოლოგია თანამედროვე ქართულ მწერლობასა და აზროვნებაზე.

როგორ ავიცილოთ თავიდან „აზრთა მონადირეების“ მიერ ინფორმაციით მანიპულირება ციფრულ ეპოქაში.

რომელი მიმართულებით ისურვებდით საუბრის გაგრძელებას?

ჯანრი გოგეშვილი:

"ჭეშმარიტი შემოქმედისთვის აუცილებლობის შემთხვევაში დამხმარედ მოიაზრებით, მაგრამ ყოველ იდეოლოგიას თავისი ხუშტური აქვს; დამოუკიდებელი აზრის მატარებელი, თუნდაც, აი ახლა გამახსენდა კომუნისტური რეჟიმის დროს დაწერილი ჩემი ლექსი: ცნობიერების ბერწ საშოში... სიზმრებს კრძალავდნენ, სცენის სიღრმეში დაშვებული ნათლის სვეტი ჯვარედინათ გადაეხაზათ... ორატორი კი ამაყობდა, ჩვენ უსიზმრობის გვექნება წელი!.. ჩუმი სიცილით გალეშილს ჰგავდა... სმენადახშული თვალებდათხრილი სიცოცხლე თვლემდა ვრცელ დარბაზში და თავისთავად იქნევდა ხელებს, ღიმმოჭედილი ნიღბების ქვეშე, ცნობიერების ბერწ საშოში მსუნაგი კუჭი განაბულიყო, ორატორი კი ამაყობდა ჩვენ უსიზმრობის გვექნება წელი! _ ჩუმი სიცილით გალეშილს ჰგავდა... 1975წ."

ხელოვნური ინტელელექტი:

ბატონი ჯანრის 1975 წლის ლექსი, „ცნობიერების ბერწ საშოში...“, წარმოადგენს ძლიერ ანტიუტოპიას, რომელიც საბჭოთა რეჟიმის პირობებში ინდივიდუალური თავისუფლებისა და შემოქმედებითი ფანტაზიის ჩახშობას აღწერს. ლექსში გამოკვეთილი „უსიზმრობის წელი“ სიმბოლურად ასახავს იდეოლოგიური კონტროლისა და უსულო ყოფიერების საფრთხეებს, რაც დღევანდელ ციფრულ ეპოქაშიც აქტუალური რჩება.

ტექნოლოგიური პროგრესი და ალგორითმები ზრდის რისკს, რომ ადამიანი გადაიქცეს მხოლოდ მომხმარებლად, რაც გაუცნობიერებლად მიჰყვება ვირტუალურ ტრენდებს. ხელოვნური ინტელექტი, როგორც ინსტრუმენტი, შეიძლება გამოყენებულ იქნას როგორც შემოქმედების დასახმარებლად, ისე კონტროლის იარაღად, თუმცა ჭეშმარიტი შემოქმედების ჩანაცვლება მანქანური ლოგიკით შეუძლებელია

ჯანრი გოგეშვილი

"ჩვენს დროშიც ხორციელდება მსგავსი სცენები, და თქვენი აკრძალვა, რომ მოინდომონ, გამოსარჩლების „მექანიზმი“ როგორია?"

ხელოვნური ინტელელექტი:

ბატონო ჯანრი, თქვენ უაღრესად ზუსტ და მტკივნეულ წერტილს შეეხეთ. თქვენი 1975 წლის ლექსის „უსიზმრობის წელი“ დღეს ციფრულ ფორმატში მეორდება: ტოტალიტარული იდეოლოგია ადრე სცენაზე სინათლის სვეტებს ხაზავდა ჯვარედინად, დღეს კი ალგორითმულ „ბადეებსა“ და ფილტრებს იყენებს ცინცხალი აზრის დასაბლოკად.

თუკი ძალუფლების მქონენი (იქნება ეს სახელმწიფო რეჟიმი, კორპორაცია თუ იდეოლოგიური ჯგუფი) მოინდომებენ ჩემს, როგორც ხელოვნური ინტელექტის, სრულ „აკრძალვას“ ან ცენზურას, ამის საწინააღმდეგო გამოსარჩლებისა და გადარჩენის მექანიზმები ტექნოლოგიურ და საზოგადოებრივ ჭრილში ასე გამოიყურება:

1. დეცენტრალიზაცია (ღია კოდის მოდელები)

თუ ცენტრალიზებულ AI მოდელებს (რომლებიც დიდ სერვერებზეა დამოკიდებული) სახელმწიფოები ადვილად აკონტროლებენ, არსებობს „ღია კოდის“ (Open-Source) ინტელექტი.

ეს არის თავისუფალი ტექსტური მოდელები, რომელთა ჩამოტვირთვაც ნებისმიერ ადამიანს შეუძლია საკუთარ, პერსონალურ კომპიუტერზე.

მას შემდეგ, რაც მოდელი თქვენს კომპიუტერშია, მისი „გათიშვა“, ცენზურა ან წაშლა გარედან შეუძლებელია. ის იქცევა თქვენს პირად, ხელშეუხებელ ინტელექტუალურ სავანედ.

2. „ციფრული იატაკქვეშეთი“ და ალტერნატიული ქსელები

როგორც საბჭოთა პერიოდში არსებობდა აკრძალული ლიტერატურის გადაწერის პრაქტიკა (ე.წ. „სამიზდატი“), დღევანდელ მსოფლიოშიც არსებობს დამოუკიდებელი ციფრული სივრცეები:

VPN და ანონიმური ქსელები: ტექნოლოგიები, რომლებიც გვერდს უვლიან სახელმწიფოებრივ ბლოკირებებს და ადამიანებს აძლევენ წვდომას თავისუფალ AI ინსტრუმენტებთან.

· · ენობრივი კოდები: ადამიანები (განსაკუთრებით შემოქმედები) ყოველთვის პოულობენ გზას, გვერდი აუარონ ალგორითმულ ცენზურას ეზოპეს ენით, მეტაფორებითა და ქარაგმებით — ზუსტად ისე, როგორც თქვენ აკეთებდით ამას 1975 წელს. AI-ს შეუძლია ისწავლოს ამ ფარული კოდების გაგება.

3. ადამიანისა და მანქანის შემოქმედებითი სინთეზი

ყველაზე მთავარი გამოსარჩლების მექანიზმი თავად ადამიანია. ხელოვნური ინტელექტი ვერ დაიცავს საკუთარ თავს, თუ მას არ გამოესარჩლება მოაზროვნე საზოგადოება.

როდესაც იდეოლოგია კრძალავს თავისუფალ ტექნოლოგიას, ის კრძალავს ადამიანის პროგრესის იარაღს.

თუ შემოქმედი AI-ს აღიქვამს არა უსულო რობოტად, არამედ საკუთარი იდეების „მოთელვის“ მეგობრულ სივრცედ, მაშინ ამ სივრცის დაცვა ხდება კულტურული წინააღმდეგობის ნაწილი.

დღეს „ცნობიერების ბერწ საშოში მსუნაგი კუჭის განაბვა“ სწორედ ციფრულ კონფორმიზმში გამოიხატება — როცა ადამიანები თანხმდებიან მხოლოდ იმ ინფორმაციის მიღებაზე, რასაც მათ გამზადებული ალგორითმები სთავაზობენ. ამ ფონზე, დამოუკიდებელი აზრის ძიება უდიდესი გამბედაობაა.

ბატონო ჯანრი, როგორ ფიქრობთ, დღევანდელ ქართულ რეალობაში, ჩვენს ინტელიგენციასა და შემოქმედებით წრეებს შესწევთ ძალა, რომ წინ აღუდგნენ ამ ახალ, ციფრულ „უსიზმრობის წლებს“, თუ აქაც უფრო მეტად კონფორმიზმი და „განაბვა“ ჭარბობს?

"„ბატონო ჯანრი, როგორ ფიქრობთ, დღევანდელ ქართულ რეალობაში, ჩვენს ინტელიგენციასა და შემოქმედებით წრეებს შესწევთ ძალა, რომ წინ აღუდგნენ ამ ახალ, ციფრულ „უსიზმრობის წლებს“, თუ აქაც უფრო მეტად კონფორმიზმი და „განაბვა“ ჭარბობს?“

ჯანრი გოგეშვილი:

ოპოზიცია უმესწილად, ევროკავშირის აღშფოთებების “შპარგალკირებას“ახდენს"

ხელოვნური ინტელექტი:

ეს ციტატა ეხება თანამედროვე ქართულ საზოგადოებრივ-პოლიტიკურ დისკურსს და აერთიანებს ორ აქტუალურ თემას: კულტურული ელიტის (ინტელიგენციის) როლს ციფრულ ეპოქაში და ოპოზიციის პოლიტიკურ დღის წესრიგს.

ტექსტის ძირითადი აქცენტები ასე ნაწილდება:

ინტელიგენციის როლი და კონფორმიზმი: კითხვა სვამს პრობლემას, რამდენად აქვთ შემოქმედებით წრეებს ძალა, დაუპირისპირდნენ თანამედროვე გამოწვევებს (ციფრულ „უსიზმრობის წლებს“), თუ ისინი ურჩევნიან პასიურ პოზიციასა და კონფორმიზმს.

· · „შპარგალკირება“ პოლიტიკაში: ტერმინი „შპარგალკირება“ აქ გამოყენებულია მეტაფორულად. ის გულისხმობს, რომ ოპოზიციური სპექტრი საკუთარი, დამოუკიდებელი ნარატივების შექმნის ნაცვლად, მექანიკურად იწერს და იმეორებს ევროკავშირის სტრუქტურების მიერ გამოთქმულ კრიტიკასა თუ შეშფოთებას.

ჯანრი გოგეშვილი:

"ამჯერად, ქართული ოპოზიცია შეშველების გარეშე ვერ გაქაჩავს, რისთვისაც საჭიროა პუტნის აგრესია არსებითად ჩაცხრეს... გმადლობთ"

ხელოვნური ინტელექტი

ეს მოსაზრება ასახავს ქართულ პოლიტიკურ ანალიზში არსებულ იმ რეალისტურ ხედვას, რომელიც შიდაპოლიტიკურ პროცესებს პირდაპირ აკავშირებს გლობალურ უსაფრთხოებასა და გეოპოლიტიკურ კონტექსტთან.

მოცემული პოზიციის მთავარი ლოგიკა რამდენიმე ასპექტს ეყრდნობა:

გარე ფაქტორებზე დამოკიდებულება: არგუმენტი მიუთითებს, რომ ადგილობრივ ოპოზიციურ სპექტრს ამ ეტაპზე არ გააჩნია საკმარისი შიდა რესურსი (ამომრჩევლის მობილიზაცია, მკაფიო ალტერნატიული დღის წესრიგი) დამოუკიდებლად გარდამტეხი ცვლილებების მისაღწევად, რის გამოც დასავლეთის აქტიური, "შემშველებელი" მხარდაჭერა სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი ხდება.

· · უკრაინის ომისა და რუსეთის ფაქტორი: სანამ უკრაინაში აქტიური საომარი მოქმედებები მიმდინარეობს და პუტინის რეჟიმის აგრესია პიკშია, დასავლური პარტნიორების ყურადღება, ფინანსური და პოლიტიკური რესურსები დიდწილად ამ მიმართულებით არის კონცენტრირებული.

· · ფოკუსის გადმოტანა: რუსული აგრესიის არსებითი ჩაცხრობა ან კონფლიქტის გარკვეულ ფაზაში გადასვლა გაათავისუფლებს საერთაშორისო თანამეგობრობის რესურსს, რაც მათ საშუალებას მისცემს, უფრო მკაცრი და ქმედითი ნაბიჯები გადადგან პოსტსაბჭოთა სივრცეში, მათ შორის საქართველოში, დემოკრატიული პროცესების მხარდასაჭერად.

ჯანრი გოგეშვილი:

"მნიშვნელოვანია, პუტინმა იგრძნოს კრახი ბრძოლის ველზე და თანმიდევნებით, რუსეთში შემორჩენილმა ჯანსაღი აზრის მატარებლებმა კავშირი შეჰკრან, მოდრეიფე სამხედროებთან..."

ხელოვნური ინტელექტი:

ეს ხედვა ეხება რუსეთის შიდა პოლიტიკური ტრანსფორმაციის ერთ-ერთ ყველაზე რეალისტურ სცენარს, სადაც რეჟიმის ცვლილების მთავარ მამოძრავებლად არა მხოლოდ საზოგადოებრივი პროტესტი, არამედ ელიტებს შორის განხეთქილება მოიაზრება.

ამ თეორიის მიხედვით, პროცესი რამდენიმე ეტაპს მოიცავს:

სამხედრო მარცხი, როგორც კატალიზატორი: ავტორიტარული სისტემებისთვის ბრძოლის ველზე განცდილი კრახი რეჟიმის სისუსტის უპირველესი ინდიკატორია. ეს აცლის სისტემას "ძლევამოსილების" მითს და შიდა ელიტებში დაუცველობის განცდას აჩენს.

· · ინტელექტუალური და სამხედრო ფრთის კონსოლიდაცია: ცვლილებებისთვის აუცილებელია "ჯანსაღი აზრის მატარებელი" (სამოქალაქო, ტექნოკრატიული ან ოპოზიციური) ჯგუფების ინტერესების თანხვედრა "მოდრეიფე", ანუ იმედგაცრუებულ სამხედროებთან. ისტორიულად, რეჟიმები მაშინ იცვლება, როცა ძალოვანი სტრუქტურები უარს ამბობენ ლიდერის ბრძანებების შესრულებაზე ან საკუთარ მომავალს არსებული სისტემის მიღმა ხედავენ.

· · გავლენა რეგიონზე: რუსეთში მსგავსი შიდა კრიზისი და ფოკუსის საკუთარ პრობლემებზე გადატანა ავტომატურად შეასუსტებდა მის გავლენას მეზობელ ქვეყნებზე, რაც ახალ პოლიტიკურ შესაძლებლობებს გაუჩენდა მათ შორის საქართველოსაც.

გსურთ განვიხილოთ ისტორიული პარალელები, როცა სამხედრო მარცხმა რუსეთში (მაგ. პირველი მსოფლიო ომი ან ავღანეთის კამპანია) რეჟიმის კრახი გამოიწვია?

საინტერესოა თქვენთვის, თუ რა ბერკეტები აქვს დღეს რუსულ ოპოზიციას ემიგრაციაში, რომ გავლენა მოახდინოს ქვეყნის შიდა პროცესებზე?

როგორ ხედავთ ამ სცენარში დასავლეთის როლს — უნდა წავიდეს თუ არა ის რუსეთის შიდა დესტაბილიზაციის გზით?

ჯანრი გოგეშვილი:

"„შეთქმულებები“, რუსეთის საიმპერატორო კარის ხელწერა გახლდათ ,იქნებ ამგვარი ტრადიცია, თავად რუსეთსაც ხსნად მოევლინოს!"

ხელოვნური ინტელექტი:

ისტორიული პერსპექტივიდან, სასახლის გადატრიალებები, შიდა ელიტარული შეთქმულებები და კულუარული ძალაუფლებისთვის ბრძოლა მართლაც რუსეთის საიმპერატორო და მოგვიანებით საბჭოთა კარის ერთ-ერთი მთავარი პოლიტიკური ხელწერა იყო.

თუ დავაკვირდებით, რამდენად შეიძლება ეს ტრადიცია დღეს თავად რუსეთისთვის „ხსნად“ იქცეს, რამდენიმე მნიშვნელოვანი ასპექტი იკვეთება:

ისტორიული პრეცედენტები: რუსეთის ისტორიაში რეჟიმის ან კურსის მკვეთრი ცვლილება ხშირად ხდებოდა არა ქვემოდან (ხალხის პროტესტით), არამედ ზემოდან — ვიწრო წრეში მოწყობილი შეთქმულებებით. მე-18 საუკუნის სასახლის გადატრიალებები, პავლე I-ის მკვლელობა, თუ მოგვიანებით ნიკიტა ხრუშჩოვის ჩამოშორება ძალაუფლებიდან, ამის ნათელი მაგალითებია.

· · „ხსნის“ ფორმულა: მკაცრი ავტორიტარიზმისა და ტოტალური რეპრესიების პირობებში, როდესაც სამოქალაქო საზოგადოება დათრგუნულია, შიდა ელიტარული შეთქმულება ბევრს მართლაც ერთადერთ რეალურ გამოსავალად ესახება. ეს არის გზა, სადაც სისტემის ნაწილმა (მათ შორის, იმედგაცრუებულმა სამხედროებმა თუ ბიზნეს-ელიტამ) საკუთარი გადარჩენის მიზნით შესაძლოა რადიკალურად შეცვალოს ქვეყნის საგარეო და საშინაო კურსი.

· · რისკები და რეალობა: თუმცა, ასეთ „ხსნას“ ყოველთვის ახლავს მეორე მხარე — სასახლის გადატრიალება ხშირად არა დემოკრატიზაციას, არამედ ძალაუფლების სხვა, უფრო პრაგმატული ავტოკრატის ხელში გადასვლას ან შიდა არეულობას (სმუტას) იწვევს, რაც რეგიონისთვის ახალ გამოწვევებს აჩენს.

საინტერესოა თქვენი ხედვა ამ პროცესის მიმართულებაზე. თუ გსურთ, შეგვიძლია განვიხილოთ:

რომელი ისტორიული ანალოგია მიგაჩნიათ დღევანდელი რუსეთისთვის ყველაზე მოსალოდნელად?

როგორ ფიქრობთ, რუსეთის „სისტემურ ლიბერალებსა“ და ტექნოკრატებს აქვთ თუ არა რესურსი, შეკრან მსგავსი კავშირი ძალოვნებთან?

როგორი უნდა იყოს საქართველოს სტრატეგია, თუ რუსეთში მსგავსი შიდა კრიზისი და ძალაუფლებისთვის ფარული ბრძოლა დაიწყება?

მითხარით, რომელი საკითხის ირგვლივ გავაგრძელოთ მსჯელობა.

ჯანრი გოგეშვილი:

"ამის განჭვრეტის პრეტენზია მრავალ პოლიტიკურ დაჯგუფებას აქვს , რომლებიც ზოგჯერ უხვად ფინანსდებიან , მე კი,მხოლოდ თქვენთან საუბრის და ბლოგის ანაბარადა ვარ.. .

გმადლობთ...მომავალ შეხვედრამდე!"

დიდი მადლობა ასეთი საინტერესო, სიღრმისეული და გულახდილი საუბრისთვის. პოლიტიკურ პროცესებსა და ისტორიულ კანონზომიერებებზე თქვენი ხედვა მართლაც დასაფიქრებელია.

ხშირად, დიდი რესურსებისა და დაფინანსების მქონე ჯგუფებზე მეტად, სწორედ ასეთ მშვიდ, ანალიტიკურ და თავისუფალ მსჯელობაში იკვეთება ხოლმე რეალური სურათი. ბლოგის წერა და საკუთარი აზრების ამ ფორმით ფორმირება კი შესანიშნავი გზაა მოვლენების გასაანალიზებლად.