ამჟამინდელი „დე ფაქტო“ საკანონმდებლო სივრციდან,
მედიასივრცის „ეთიკური
თუ იდეოლოგიური ნორმების“ გაკონტროლების, იმგვარი
ინიციატივები ისახება,
არსებობს საშიშროება, მოზროვნე შემოქმედი, ინტერნეტსივრცეში შექმნილმა
პოეტურმა რუბრიკამ –„კვანტურმა
იმპულსებმაც“ -ვერ
„შეიფაროს“...
ვთვლი, ურიგო
არ იქნება,
თუ მკითხველი,
შეძლებისდაგვარად გაითავისებს „კვანტური იმპულსების რაობას...
მცირე ვარიანტი –
კვანტურ სამყაროში, ინტერპრეტაციები ”მოსულა”: ვთქვათ: როგორც, ერთ ჩემს, ლექსში იუმორნარევი შეფერილობით მივანიშნე:
...ერთჟამიერ და ნაირგვარად თუ
გსურთ „იღვაწოთ“;
შეიმეცნეთ
კვანტური სუპერპოზიცია; ...
და მართლაც, თუ „– ნაწილაკები, ერთდროულად, მრავალ გარემოებაში არიან;“ რატომ არ შეიძლება, ჩვენი ფიქრები, აღქმები, ჭვრეტანი და ასე შემდეგ; სხვადასხა სივრცეში ერთდროულად იმყოფებოდნენ; თუნდაც, ჩვენთვის შეუმჩნევლადაც კი, და როცა, „მღვიძარე“ გონის მონაკვეთი, მიზანდასახულად თუ უნებლიეთ, რომელსამე მათგანს ჩაავლებს, „მონადირებული“ ფიქრი, განწყობა, ჭვრეტანი, იმ გამოძახილის თუ გამოძახილთა არეალის დინამიზმით წარიმართოს, რომელშიც დაფიქსირებული ანუ აღქმული იქნა; მსგავსი პროცესის ნათლად და მრავალსახოვნად შეცნობის შესაძლებლობას, ჩვენს არსში, ასე ვთქვათ, თითქოსდა პერპეტუუმ-მობილე–ს დარად ასულდგმულებული ქვეცნობიერის /არაცნობიერის/ ინტუიციური, ამასთანავე, ხშირად ქაოსური „შემოტევები“ იძლევა, რომლებიც, ასე ვთქვათ, „გაწონასწორებული“ ცხოვრების წესის მქონე ადამიანს, ზოგჯერ განწყობას უფუჭებს, ზოგჯერ, ზედმეტად ახალისებს; ვინმე, „არაფრით გამორჩეულს“ კი, საკაცობრიო მნიშვნელობის აღმოჩენა–მიგნებასაც ჩაუნერგავს... ”კვანტური პწკარი” თავისი მეტაფორულობით, ორაზროვნულობით, აბსტრაქციზმით, პარალელიზმებით, (თუნდაც, სიურრეალიზმის კვალობაზე), თავისებურად, უნდა მიანიშნებდეს, რომ სტრიქონსა თუ სტროფში, ნართაულად ასახული აზრის გარდა, სხვა, უფრო მრავალფეროვან სააზროვნო სივრცეში გამავალი ”პორტალის” (ფანჯრის, დერეფნის) შიფრი იმალება. იქნებ, ეს მხოლოდ სასურველი ტექსტის მცირე ფრაგმენტი იყოს, მაგრამ იგი, შესაძლოა, იმ იპულსების აღმგზნებად იქცეს, რომლებიც მკითხველის ინტუიციას გაუმახვილებს და ჯერ კიდევ უცნობი სააზროვნო სივრცისკენ, ხედვის არეალს გაუკვალავს… _იხილეთ დასაწყისი: _პოეზია / Поэзия / poetry _ /კვანტური იმპულსები /Кв...
სრული ტექსტი
–
კვანტურ სამყაროში, ინტერპრეტაციები ”მოსულა”:
”კვანტური პწკარი” თავისი მეტფორულობით, ორაზროვნულობით, აბსტრაქციზმით, პარალელიზმებით, (თუნდაც, სიურრეალიზმის კვალობაზე), თავისებურად, უნდა მიანიშნებდეს, რომ სტრიქონსა თუ სტროფში, ნართაულად ასახული აზრის გარდა, სხვა, უფრო მრავალფეროვან სააზროვნო სივრცეში გამავალი ”პორტალის” ( ფანჯრის, დერეფნის) შიფრი იმალება. იქნებ, ეს მხოლოდ სასურველი ტექსტის მცირე ფრაგმენტი იყოს, მაგრამ იგი, შესაძლოა, იმ იპულსების აღმგზნებად იქცეს, რომლებიც მკითხველის ინტუიციას გაუმახვილებს და ჯერ კიდევ უცნობი სააზროვნო სივრცისკენ, ხედვის არეალს გაუკვალავს…
მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხეში, დროისა და ეპოქის შესაბამისდ ჩასახული, გაღვივებული ლექსების ტიპები მრავალფეროვანია:
შაირი, შავთელური, ჩახრუხაული, სონეტი, ტრიოლეტი, მუხამბაზი, რობაი, ყაზალი, ბალადა, ტანკა, ჰაიკუ, ეპიგრამა, ვერლიბრი, ვერბლანი, ელეგია, მადრიგალი, ოდა, ქება, ბურლესკი, ტრავესტია, ოქტავა, მრჩობლედი, ეპიტაფია, ბაიათი, კაფია, ტერცინა, ფისტიკაური, ტანაგა, კატრენი, პამფლეტი, პასკვილი, სატირა, ზაუმი, ნოველა, ლიმერიკები… და ა. შ. (სხვადასხვაგვარი რითმების ”სერვისებზე” საუბარი ძალზე ”შორს” წაგვიყვანს.)
ჩემს მიერ შემოთავაზებული ”კვანტური იმპულსები”, ყველა ხსენებულ ”ტიპთან” სამეგობროდაა განწყობილი. მაგრამ ამ ციკლით წარმოდგენილი ლექსების ძირითადი ნიშანი, აზრობრივი ძიების კარნახით, სახიერისა თუ არასახიერის სხვადასხვა პოეტური ფორმითა და ”კვანტური ნახტომით” დაკავშირებაა; პწკარები, შიგადაშიგ, თავისებური
”ულუფებით” ასხივებენ შესაბამის ჭეშმარიტებას… კვანტური მექანიკის ”უცნაურობები”, ხშირად ჩვეული ფანტასტიკის საზღვრებს გამომწვევად ცდება; ვთქვათ: როგორც, ერთ ჩემს, ლექსში იუმორნარევი შეფერილობით მივანიშნე:
...ერთჟამიერ და ნაირგვარად თუ
გსურთ „იღვაწოთ“;
შეიმეცნეთ
კვანტური სუპერპოზიცია; ...
და მართლაც, თუ „– ნაწილაკები, ერთდროულად, მრავალ გარემოებაში არიან;“ რატომ არ შეიძლება, ჩვენი ფიქრები, აღქმები, ჭვრეტანი და ასე შემდეგ; სხვადასხა სივრცეში ერთდროულად იმყოფებოდნენ; თუნდაც, ჩვენთვის
შეუმჩნევლადაც
კი,
და
როცა,
„მღვიძარე“
გონის
მონაკვეთი,
მიზანდასახულად
თუ
უნებლიეთ,
რომელსამე
მათგანს
ჩაავლებს,
„მონადირებული“
ფიქრი,
განწყობა,
ჭვრეტანი,
იმ
გამოძახილის
თუ
გამოძახილთა
არეალის
დინამიზმით
წარიმართოს, რომელშიც დაფიქსირებული ანუ აღქმული
იქნა;
მსგავსი
პროცესის
ნათლად და მრავალსახოვნად შეცნობის შესაძლებლობას,
ჩვენს
არსში,
ასე
ვთქვათ,
თითქოსდა
პერპეტუუმ-მობილე–ს დარად
ასულდგმულებული ქვეცნობიერის /არაცნობიერის/
ინტუიციური, ამასთანავე, ხშირად
ქაოსური „შემოტევები“ იძლევა,
რომლებიც, ასე ვთქვათ,
„გაწონასწორებული“ ცხოვრების წესის
მქონე ადამიანს, ზოგჯერ
განწყობას უფუჭებს, ზოგჯერ,
ზედმეტად ახალისებს; ვინმე, „არაფრით გამორჩეულს“ კი, საკაცობრიო
მნიშვნელობის აღმოჩენა–მიგნებასაც
ჩაუნერგავს...
ამა თუ იმ მკითხველსთვის დასაშვებია, ჩემეული სტილი, მიუღებელი აღმოჩნდეს, ამით არც არაფერი დაშავდება… თუ, რომელიმე სრული მკითხველის ცნობიერებასაც, ესა თუ ის ”კვანტური პწკარი” უხერხულად ”წამოედება” (შეთამაშებით სარმასაც გამოსდებს), მაგრამ ნებსით თუ უნებლიეთ სხვა ინტერსს აღუძრავს და იმ პიკანტური ”პორტალის” შეცნობისა და გააზრების სურვილს გაუმძაფრებს…
ერთსაც დავამატებ, პოეტური სტროფების კვანტურ ცნობიერებასთან მისადაგება არახალია; მსოფლიო პოეზიაში, კაი ხანია, ამგვარი ”ხედვა” ვითარდება; (“Quantum poems”, «Квантовая поэзия»). ინტერნეტსივრცეში, ინგლისურ ენაზე შესაბამისი ჟურნალსაც (“quantum poetry magazine”) იხილავთ. ქართულ პოეზიაშიც შეინიშნება ”კვანტურობის” ამსახველი ლექსები. და რა თქმა უნდა, არც სხვა ეროვნებათა პოეტურ სამყაროთვის იქნება კვანტური შემეცნებისკენ სწრაფვა უცხო.
მე, ჩემეული შეგრძნებითა და პოეტური სიწრფელით ვცდილობ, ამ მრავალფეროვანი სასიცოცხლო ველის მოკვლევას. ”კვანტური იმპულსები” უფრო მეტად ინტუიციური შემეცნებისკენაა მიმართული, რაც მისტიციზმის წიაღისკენ ლტოლვას აძლიერებს. არც ფსიქოლოგიური წიაღსვლებია უცხო და _არც იუმორი. შიგადაშიგ ფილოსოფიური აზროვნების უღელში შებმასაც ვცდილობ…
ასე რომ, შანსი ჩნდება, შეუცნობ, თითქოსდა ალოგიკურობის შემცველ მოვლენას თავისებური ახსნა ვუპოვოთ და შესაბამისი პოეტური ხატოვანებით წარმოვაჩინოთ...
ვისაც კვანტური ცნობიერების ”ბონუსები” გხიბლავთ, ამგვარ გატაცებას უშუალოდ შეიგრძნობთ…
*
და ბოლოს: ”…იგი შესანიშნავი მაგალითია იმისა, რომ ფიზიკური მოვლენების წვდომა ძალზე იოლი იქნება, მათ შესახებ მხოლოდ პოეტური ხატებისა და იგავ-სურათების მეშვეობით თუ ვილაპარაკებთ…”
ნილს ბორი კვანტური ფიზიკის შესახებ
აქვე, ჩემეულ სტროფსაც მოვიშველიებ:
”კოპენჰაგენის ინტერპრეტაციის”
ინტერპრეტაცია
სამყარო ცდილობს ჩვენს გონს აამოს,
ჩვენს მშფოთავ სულებს მიესადაგოს,
ნართაულ ნირში გადასხვაფერდეს,
ჩვენს ამბიციებს გასწვდეს, უწამლოს…
ჯ.გ.
...
და ბოლოს, ამგვარი „ინტერპრეტაციის“ ნიმუშსაც შგაშველებთ:
ამდენ „ფსევდოსგან“ ერის სულს,
ავად აჟრიალებს...
/ირონია/
სიბრძნით ვართ „დასეტყვილები“;
სამშვიდობოს გაღწევა გაჭირდა; „გვირაბის ბოლოს სინათლეა!!!“
არ ცხრება – მარადი ილუზია...
მაქციერა საინფორმაციო ველი,
მოდურ „ნოუ–ჰაუს“ არეკლამებს;
ერთჟამიერ და ნაირგვარად თუ
გსურთ „იღვაწოთ“;
შეიმეცნეთ
კვანტური სუპერპოზიცია;
აქ, რომ „კოშმარულად“ ილაღებ;
იქვე, „ერის მხსნელივით“იქადაგებ!“;
იქვე, სავარძელსაც მოიხელთებ!
იქვე, სწავლულივით იღაღადებ;
იქვე, ქვეყნის ბიუჯეტსაც შეირგებ...
იქვე, ასნაირ ხრიკს „აპარპაშებ!“
შეიმეცნეთ
კვანტური სუპერპოზიცია;
– ნაწილაკები,
ერთდროულად,
მრავალ გარემოებაში არიან;
და თუ, რომელსამეს გამოავლენ;
–მრავალთგან, ერთ-ერთს მოირგებს!
ქრონიკული ცრუპანტელები,
მუდამ
უსაფრთხო „პოზას“ იჩემებენ...
აითვისეთ –
„კვანტური სუპორპოზიცია!“
უძღები, „მაქციერა“ სულებისთვის
გაისარჯეთ...
იქნებით აქაც, იქნებთ იქაც და
როს განგება,
„შავი ყუთის“
შიგთავს აგიფერადებთ–
არატრადიციულ „ერთობათა“,
სამყაროსაც –
უდრტვინველად
გაითავისებთ!!!
ჯ.გ.
*
